Sluit menu
Home Glutenvrij leven Is coeliakie erfelijk?

Is coeliakie erfelijk?

1% van de Nederlandse bevolking heeft coeliakie, dit zijn ongeveer 170.000 Nederlanders. Van deze groep Nederlanders hebben slechts 30.000 personen officieel de diagnose coeliakie. Er zijn dus nog 140.000 mensen in Nederland die wel veel klachten ervaren, maar niet weten dat dit veroorzaakt wordt door coeliakie. Wanneer iemand in je familie coeliakie heeft, is het belangrijk je te bedenken dat je zelf ook een verhoogde kans hebt op coeliakie.

Is coeliakie erfelijk?

Het antwoord is ja en nee. De aanleg voor coeliakie is erfelijk, maar de ziekte zelf niet. Het kan dus zijn dat je de aanleg voor coeliakie hebt, maar dat dit niet tot uiting komt. Bijna alle mensen met coeliakie zijn drager van de genen HLA DQ2 en HLA DQ8. Maar er zijn nog meer factoren die uiteindelijk bepalen of je coeliakie hebt. Door middel van een DNA-onderzoek kan worden getest of je drager bent van een van deze genen. Zijn zowel het HLA DQ2-gen als het HLA DQ8-gen niet aanwezig in je bloed? Dan is de kans dat je coeliakie hebt klein. Mochten deze genen wel aanwezig zijn, dan is verder onderzoek nodig.

Coeliakie in de familie

De gemiddelde kans op coeliakie in Nederland is 1%. Maar wanneer iemand in je familie (zoals je ouders, broers, zussen of kinderen) coeliakie heeft, dan heb je een verhoogde kans van 10% dat jij ook coeliakie hebt. Wanneer er meer dan één persoon in je familie coeliakie heeft, dan wordt de kans dat je coeliakie hebt maar liefst 19%. Bij tweedegraads familieleden (zoals opa, oma, tantes, ooms, neven en nichten) is de kans op coeliakie 3%. Er zijn ook veel coeliakiepatiënten die geen familieleden hebben met de ziekte.

Vanaf welke leeftijd klachten?

Het verschilt per persoon vanaf welke leeftijd de eerste klachten, die gepaard gaan met coeliakie, opduiken. Het ontstaat vaak al vanaf het eerste levensjaar, na het introduceren van gluten in de voeding, maar klachten kunnen zich in principe op elke leeftijd openbaren. Zo wordt bij veel mensen de ziekte pas op veel latere leeftijd vastgesteld. Tweederde van de nieuwe patiënten is volwassen, en 20 procent is zelfs ouder dan 60 jaar.

Kind met coeliakie

Het verschilt per kind hoe zij de ernst van de symptomen van coeliakie ervaren. Bij de een kunnen de klachten vaag zijn, en bij de ander zeer duidelijk aanwezig. De symptomen van coeliakie bij kinderen kunnen zeer uiteenlopend zijn. Zo kunnen kinderen:

  • Last hebben van chronische diarree
  • Vaak last van buikpijn
  • Problemen met de stoelgang
  • Een verminderde eetlust en ook gewichtsverlies
  • Sneller dan normaal geïrriteerd, hangerig en moe zijn

Uiterlijke kenmerken bij kinderen met coeliakie zijn:

  • Bolle/opgezette buik met dunne armen en platte billen
  • Bleek aangezicht en dof haar, dit komt door een gebrek aan essentiële voedingsstoffen

Baby en coeliakie

Wanneer je baby net geboren is, kunnen de artsen een beetje bloed uit de navelstreng onderzoeken om te kijken of je kind erfelijke aanleg heeft om coeliakie te ontwikkelen. Het ene kind zal het wel krijgen, en het andere kind niet. Maar al met al heeft je kind uiteindelijk 10% kans om coeliakie te krijgen. Lees meer over zwangerschap en coeliakie.

Babyvoeding en coeliakie?

Wanneer blijkt dat je kind de erfelijke aanleg heeft om coeliakie te ontwikkelen, is er de eerste 9 maanden nog niets aan de hand. Tijdens deze maanden krijgt je kind namelijk nog geen gluten binnen. Wanneer je gaat beginnen met het toevoegen van brood, koek en pasta aan de voeding moet je goed gaan opletten of je kind symptomen van coeliakie laat zien. Lees in ons artikel over coeliakie bij kinderen meer over de symptomen. In het ziekenhuis kun je ook advies vragen over hoe je om kunt gaan met voeding en wanneer je kunt proberen voeding met gluten te gaan geven.

Hoe eerder hoe beter

Wanneer je coeliakie hebt, maar dit niet weet en toch blijft doorlopen met klachten kunnen de gevolgen op je gezondheid uiteindelijk groot zijn. De dunne darmwand raakt namelijk ernstig beschadigd waardoor voedingsstoffen slecht worden opgenomen. Als je klachten ervaart en je vermoedt coeliakie te hebben, bespreek dit dan altijd met je huisarts. De diagnose coeliakie kan alleen door een arts worden vastgesteld. Hoe eerder je weet dat je coeliakie hebt, hoe beter, want zo kun je sneller aan de slag met een glutenvrij dieet en kan je dunne darm sneller herstellen. Is de diagnose coeliakie gesteld? Dan kun je je gaan voorbereiden op een glutenvrij leven. YAM helpt je graag door tips te geven over glutenvrij eten en leven.